Cách phân bổ thuế GTGT đầu vào chịu thuế, không chịu thuế

Quy định phân bổ thuế Giá trị gia tăng đầu vào và cách phân bổ thuế GTGT đầu vào ra sao? dùng chung cho các hoạt động chịu thuế và sẽ không chịu thuế VAT. Việc phân bổ thuế GTGT đang là vấn đề được khá nhiều doanh nghiệp muốn tìm hiểu. Bài viết dưới đây sẽ nói về chủ đề này, được chính chuyên viên kế toán giàu kinh nghiệm thực hiện chia sẻ, cùng Tư Vấn Sao Vàng tìm hiểu ngay nhé.

Quy định về việc phân bổ thuế GTGT đầu vào chịu thuế với lại không chịu thuế

Theo khoản 9 Điều 1 thuộc Thông tư số 26/2015/TT-BCT ( Đã sửa đổi, bổ sung ở khoản 2 Điều 14 Thuộc Thông tư 219/2013/TT-BTC) có quy định sau:

• Đối với thuế GTGT đầu vào của dịch vụ, hàng hóa (cả tài sản cố định) dùng đồng thời cho việc sản xuất, hoạt động kinh doanh hàng hòa, dịch có chịu thuế với lại không chịu thuế GTGT thì sẽ chỉ được khấu trừ thuế GTGT đầu vào của dịch vụ, hàng hóa dùng trong sản xuất kinh doanh dịch vụ, hàng hóa chịu thuế GTGT
• Cơ sở hoạt động kinh doanh cần hạch toán riêng thuế gtgt đầu vào cả được khấu trừ và không được khấu trừ. Còn trường hợp không có hạch toán riêng thì thuế đầu vào sẽ được khấu trừ theo như tỷ lệ % giữa phần doanh thu chịu thuế GTGT và doanh thu không phải kê khai tính nộp thuế GTGT so với lại tổng số doanh thu của dịch vụ, hàng hóa được bán ra ( Gồm cả phần doanh thu không cần kê khai thuế, tính nộp thuế không hạch toán riêng được)
• Cơ sở hoạt động kinh doanh dịch vụ, hàng hóa chịu thuế với lại không chịu thuế GTGT thời hạn tháng/quý tạm được phân bổ số thuế GTGT dịch vụ, hàng hóa, tài sản cố định mua vào sẽ được khấu trừ trong tháng/quý. Vào cuối năm cơ sở hoạt động kinh doanh cần phần bổ số thuế GTGT đầu vào mà được khấu trừ của năm để thực hiện kê khai điều chỉnh thuế GTGT đầu vào đã được tạm phân bổ khấu trừ theo tháng/quý.

Cách thực hiện việc phân bổ thuế GTGT đầu vào chịu thuế với lại không chịu thuế

Trường hợp thực hiện tách riêng tiền thuế GTGT đầu vào chịu thuế với lại không chịu thuế

Trường hợp này nếu khi có phát sinh về nghiệp vụ kinh doanh thì công ty cần phải xác định rõ được số tiền thuế GTGT đầu vào được dùng cho hoạt dộng chịu thuế hay là hoạt động không có chịu thuế:

• Nếu là dùng cho các hoạt động chịu thuế GTGT thì: Sẽ được khấu trừ hết toàn bộ số thuế GTGT đầu vào;
• Nếu là dùng cho các hoạt động không chịu thuế GTGT thì: Phần tiền thuế GTGT đầu vào này sẽ không được khấu trừ.

Trường hợp không thể tách được tiền thuế GTGT đầu vào chịu thuế với lại không chịu thuế

Trường hợp doanh nghiệp không tách riêng được tiền thuế GTGT đầu vào của hoạt động chịu thuế và hoạt động không chịu thuế (*) thì thuế GTGT đầu vào được tính khấu trừ theo tỷ lệ % giữa doanh thu chịu thuế GTGT, doanh thu không phải kê khai – tính nộp thuế GTGT so với tổng doanh thu của hàng hóa, dịch vụ bán ra (bao gồm cả doanh thu không phải kê khai, tính nộp thuế không hạch toán riêng được).

Trường hợp công ty không thể tách riêng ra được tiền thuế GTGT đầu vào thuộc hoạt động chịu thuế với lại hoạt động không chịu thuế thì khoản thuế GTGT đầu vào sẽ được tính khấu trừ theo như tỷ lệ % giữa khoản doanh thu chịu thuế GTGT và doanh thu không phải kê khai – Khoản tính nộp thuế GTGT so với lại tổng doanh thu việc bán hàng hòa, dịch vụ (Gồm cả doanh thu phân không phải kê khai, việc tính nộp thuế không thể hạch toán riêng được)

Có nghĩa là lúc phát sinh nghiệp vụ kinh tế nếu công ty không xác định được khoản thuế GTGT đầu vào dùng cho các hoạt động chịu thuế hay là không chịu thuế thì sẽ phải tiến hành phân bổ khoản tiền thuế này để tính theo tỷ lệ phân trăm giữa doanh thu của hoạt động có chịu thuế với lại doanh thu để từ hoạt động không chịu thuế GTGT.

Tham khảo: Điều kiện khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào

——-

(*): Trường hợp này sẽ thường xảy ra với những hóa đơn GTGT thực hiện mua dịch vụ điện, nước hay tiếp khách…

➨ Công thức để tính thuế GTGT được khấu trừ

Hàng tháng hoặc là hàng quý, công ty tạm thực hiện phân bổ số thuế GTGT dùng chung cho những hoạt động chịu thuế với lại hoạt động không chịu thuế GTGT sẽ được khấu từ cho tháng hoặc là quý đó.Tới cuối năm, công ty cần phải thực hiện việc tính phân bổ lại số thuế GTGT phần đầu vào được khấu trừ của năm đó để tiến hành điều chính lại thuế GTGT đầu vào đã được tạm phân bổ khấu trừ theo thời gian tháng/quý.

Ví dụ cho việc phân bổ thuế GTGT đầu vào cần chịu thuế với lại không chịu thuế

Công ty Tư Vấn Sao Vàng làm về sản xuất bàn ghế văn phòng với lại phần mềm tin học, làm kê khai, tính nộp thuế GTGT quý.

Giả sử như trong quý 2/2023 số liệu kế toán như sau:

A. Tình hình bán ra:

• Ngày 15/05/2023: Có xuất bán 1 bộ sản phẩm bàn ghế văn phòng cho phía công ty X, với mức giá chưa tính VAT là đúng 8.000.000đ/bộ, và thuế suất 10%;
• Ngày 25/05/2023: Có xuất bán 1 phần mềm tin học cho phía công ty X, với giá bán là đúng 5.000.000đ.

B. Tình hình mua vào:

• Ngày 10/04/2023: Thực hiện mua 10m3 gỗ ván ép của phía công ty Y với mức giá chưa tính VAT là đúng 1.000.000đ/m3, mức thuế suất 10%;
• Ngày 05/06/2023: Thực hiện thanh toán tiền điện, nước thuộc trong kỳ với khoản tiền chưa tính VAT chính là 1.000.000đ, mức thuế suất 10%.

Cuối quý thì công ty Tư Vấn Sao Vàng xác định được:

➨ Nghiệp vụ vào ngày 10/04/2023 – Thực hiện mua gỗ ván ép của phía công ty Y có tiền thuế GTGT đầu vào được dùng cho hoạt động chịu thuế.

Theo đó thì phần tiền thuế này được phép khấu trừ thuế GTGT đầu vào cho toàn bộ theo bảng sau.

➨ Nghiệp vụ trong ngày 05/06/2023 – thực hiện thanh toán tiền điện, nước bên trong kỳ với số tiền thuế dùng chung cho việc hoạt động chịu thuế GTGT (thực hiện sản xuất bàn ghế văn phòng) và các hoạt động không phải chịu thuế GTGT ( cho việc sản xuất phần mềm). Vì vậy, Tư Vấn Sao Vàng cần phải tiến hành việc phân bổ số tiền thuế đúng theo tỷ lệ doanh thu của việc bàn ghế văn phòng và phần doanh thu của phần mềm theo như công thức sau.

Như vậy thì trong quý 2/2023, với tổng tiền thuế GTGT sẽ được khấu trừ chính là: 100.000 + 61.538 = 161.538đ.

Cuối năm 2023:

Kế toán chỉ cần tính lại số tiền thuế GTGT sẽ được khấu trừ của nguyên cả năm và thực hiện điều chỉnh chỉ tiêu sao cho phù hợp. Khi đó:

➨ Nếu tổng số tiền thuế GTGT trong kỳ > tổng Số thuế GTGT được phép tính khấu trừ cuối năm

Trong trường hợp này thì kế toán kê khai điều chỉnh giảm về số thuế chênh lệch vào phần chỉ tiêu [25] của giấy tờ khai số 01/GTGT quý 4/2023.

Ví dụ 1:

Tổng khoản tiền thuế GTGT được phép khấu trừ của dịch vụ, hàng hóa dùng chung tạm phân bổ vào trong kỳ quý 1,2,3 chính là 10.000.000đ. Tuy vây khi thực hiện tính lại vào cuối năm thì phần tiền thuế GTGT được khấu trừ lại là 8.000.000đ nghĩa là:

• Số tiền thuế mà đã khấu trừ trong những kỳ quý 1, quý 2, quý 3 đang nhiều hơn so với lại thực tế là 2.000.000đ
• Thuế GTGT được khấu trừ bởi quý 4/2023 tính theo như tỷ lệ doanh thu của nguyên cả năm là 4.000.000đ.

Như vậy thì kế toán cần phải kê khai giảm đi 2.000.000đ ở phần chỉ tiêu [25] trên tờ khai số 01/GTGT phần được khấu trừ quý 4/2023, sẽ cụ thể: 4.000.000đ – 2.000.000đ = 2.000.000đ.

➨ Nếu vậy tổng số thuế GTGT thuộc kỳ < Số thuế GTGT được thực hiện tính khấu trừ cuối năm

Trong trường hợp này thì phía kế toán kê khai điều chỉnh cần tăng số thuế đang chênh lệch đó vào trong chỉ tiêu [25] của tờ khai số 01/GTGT.

Ví dụ 2:

Tổng số tiền thuế GTGT được phép khấu trừ của dịch vụ, hàng hóa dùng chung được tạm phân bổ vào kỳ quý 1,2,3 trong năm 2023 là đúng 8.000.000đ. Tuy vậy khi nhân viên kế toán tính lại vào thời điểm cuối năm số tiền thuế GTGT được khấu trừ lại là 10.000.000đ nghĩa là:

• Số tiền thuế mà đã khấu trừ trong những kỳ quý 1, quý 2, quý 3 của năm 2023 đang ít hơn so với mức thực tế là 2.000.000đ;
• Số thuế GTGT đã được khấu trừ của đúng kỳ quý 4/2023 được tính trên tỷ lệ về doanh thu của cả năm chính là 4.000.000đ.

Khi đó thì trên tờ khai của quý 4/2023, kế toán viên cần phải kê khai tăng 2.000.000đ ở mục chỉ tiêu [25] trên tờ khai số 01/GTGT về số thuế được khấu trừ trong kỳ quý 4/2023 chính là: 4.000.000đ + 2.000.000đ = 6.000.000đ.

Tham khảo: Hướng dẫn cách kê khai thuế GTGT bổ sung điều chỉnh thông tin

Tham khảo: Cách xuất hóa đơn VAT cho cá nhân/khách lẻ

Tham khảo: Các trường hợp được hoàn thuế GTGT?