Chủ hộ kinh doanh tham gia BHXH bắt buộc từ 01/07/2025

Từ ngày 01/07/2025 theo như quy định tại Luật Bảo Hiểm Xã Hội năm 2024 thì phía chủ hộ kinh doanh thực hiện đăng ký kinh doanh chính thức thuộc vào diện cần tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Đây chính là một thay đổi rất quan trọng nhằm vào sự mở rộng bao phủ được hệ thống an sinh xã hội đối với lại khu vực hoạt động kinh tế cá thể. Tư vấn Sao Vàng hiểu được những khó khăn của các doanh nghiệp về việc cập nhập chính sách mới liên quan đến Bảo hiểm xã hội. Bài viết bên dưới của đội ngũ kế toán viên Tư Vấn Sao Vàng sẽ chia sẻ một cách chi tiết dễ hiểu nhất. 

Từ ngày 01/07/2025 thì chủ hộ kinh doanh cần phải tham gia Bảo Hiểm Xã Hội bắt buộc

Trước đây thì theo như quy định từ Luật Bảo Hiểm xã hội của năm 2014, các chủ hộ kinh doanh cá thể không có buộc phải thực hiện tham gia BHXH. Việc tham gia về BHXH đối với lại nhóm đối này sẽ hoàn toàn là mang tính tự nguyện.

Tuy nhiên thì theo như Luật Bảo hiểm xã hội của năm 2024, sẽ bắt đầu có hiệu lực từ ngày 01/07/2025, về phạm vi thực hiện tham gia BHXH bắt buộc đã được thực hiện mở rộng. Cụ thể là ở khoản 1 Điều 2 từ Luật đã thể hiện rõ:

Người lao động mà là công dân Việt Nam đang thuộc diện tham gia về bảo hiểm xã hội bắt buộc  gồm:

…m) phía Chủ hộ kinh doanh của đúng hộ kinh doanh có đăng ký  hoạt động kinh doanh tham gia theo như quy định của Chính phủ.

Như thế thì từ này 01/07/2025 thì phía chủ hộ kinh doanh mà có giấy phép về đăng ký kinh doanh sẽ chính thức là thuộc vào nhóm đối tượng cần phải tham gia về BHXH bắt buộc, bên cạnh đó phần nghĩa vụ thực hiện đóng BHXH dành cho người lao động (nếu như có). Đây chính là một sự thay đổi vô cùng quan trọng về chính sách an sinh, sẽ góp phần giúp mở rộng diện bao phủ BHXH trên toàn quốc.

Chi tiết khoản mức đóng bảo hiểm xã hội đối với hộ kinh doanh mới nhất

Mức thực hiện đóng bảo hiểm xã hội dành cho người lao động đang làm việc cho hộ kinh doanh

Căn cứ theo như Luật Bảo hiểm xã hội của năm 2024, thì Luật Việc làm năm 2013 và phần Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015, từ ngày 01/07/2025, các hộ kinh doanh đang sử dụng lao động sẽ cần phải thực hiện nghĩa vụ thực hiện đóng những khoản bảo hiểm sau:

• Bảo hiểm xã hội bắt buộc (BHXH): bao gồm quỹ hưu trí, tử tuất và quỹ ốm đau, thai sản.
• Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)
• Bảo hiểm y tế (BHYT)
• Bảo hiểm về tai nạn lao động, các bệnh nghề nghiệp (BHTNLĐ-BNN)

Tổng tỷ lệ đóng những khoản bảo hiểm trên là mức 21,5% tính trên phần quỹ tiền lương tháng của phía người lao động, theo như quy định ở Quyết định số 595/QĐ-BHXH và ở Nghị định số 58/2020/NĐ-CP.

Mức đóng BHXH bắt buộc dành cho chủ hộ kinh doanh

Chủ hộ kinh doanh nếu thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc thì sẽ được chọn tiền lương để làm căn cứ đóng, nhưng cần phải tuân thủ giới hạn do phía pháp luật quy định.

Về mức cần đóng Bảo hiểm xã hội bắt buộc với chủ hộ kinh doanh cá thể: Theo như điểm a, b khoản 4 thuộc Điều 33 tại Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 các quy định về tỷ lệ đóng Bảo hiểm xã hội bắt buộc là mức 3% vào quỹ ốm đau và phần thai sản, 22% được vào quỹ hưu trí và tử tuất, mức tổng 25% tiền lương.

Bên cạnh đó, theo như khoản 1, Điều 31 thuộc Luật BHXH năm 2024:

• Mức đóng tối thiểu: sẽ bằng mức tham chiếu thực hiện đóng BHXH, tức bằng sẽ 25% mức lương cơ sở. Hiện nay, thì mức lương cơ sở sẽ là 2.340.000đ/tháng. Do vậy mức đóng về bảo hiểm xã hội thấp nhất của phía chủ hộ kinh doanh chính là 25% x 2.340.000 = 585.000đ/tháng.
• Mức đóng tối đa: sẽ bằng 20 lần mức được tham chiếu, tương đương mức 585.000 x 20 = 11.700.000đ/tháng.

Do vậy, từ 01/07/2025, phía chủ hộ kinh doanh sẽ cần phải đóng BHXH bắt buộc trong khoảng từ mức 585.000đ tới 11.700.000đ mỗi tháng, tùy mức thu nhập đăng ký làm căn cứ.

Chủ hộ kinh doanh mà không đóng BHXH sẽ bị phạt thế nào?

Trường hợp nếu như chủ hộ kinh doanh không thể thực hiện đúng nghĩa vụ về đóng BHXH cho mình và chi người lao động từ thời điểm ngày 01/07/2025 sẽ phải đối mặt với những hình thức phạt về vi phạm hành chính. Cụ thể theo như Điều 30 Nghị định số 12/2022/NĐ-CP, có quy định với mức phạt liên quan đến việc đóng Bảo hiểm xã hội bắt buộc sẽ như sau:

*Mức xử phạt về hành chính:

• Phạt từ mức 18% đến 20% của tổng số tiền BHXH, BHTN cần phải đóng ở thời điểm bị lập biên bản, nhưng mà không vượt quá 75tr đồng, nếu:
• 1. Không thực hiện đóng BHXH, BHTN cho hết toàn bộ người lao động đang thuộc diện bắt buộc.
  2. Vi phạm nhưng chưa đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự.
• Phạt từ mức 50 đến 75tr đồng nếu như chủ hộ đang có hành vi trốn việc đóng BHXH, BHTN, cũng chưa có đến mức bị xử lý hình sự.

*Biện pháp để khắc phục hậu quả:

Ngoài tiền phạt, thì phía chủ hộ kinh doanh đang vi phạm còn phải:

• Nộp đầy đủ số tiền bảo hiểm đang còn thiếu cho phía cơ quan BHXH;
• Nộp tiền lãi phạt, được tính bằng 2 lần đối với mức lãi suất đầu tư về bình quân của quỹ BHXH trong năm trước, khi áp dụng cho phần chậm hoặc là trốn đóng.

Nếu như không tự nguyện thực hiện, thì phía ngân hàng hoặc là kho bạc nhà nước có thể sẽ trích trực tiếp từ phần tài khoản của phía chủ hộ để có thể thu hồi số tiền nợ, tiền cộng với lãi suất không kỳ hạn mức cao nhất tại thời điểm thực hiện xử phạt (trường hợp mà vi phạm từ 30 ngày trở lên).

Hồ sơ đăng ký tham gia vào BHXH bắt buộc của phía chủ hộ kinh doanh

Điều 27 của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 quy định về việc hồ sơ đăng ký thực hiện tham gia BHXH bắt buộc

Như vậy, thì hồ sơ đăng ký tham gia BHXH bắt buộc của phía chủ hộ kinh doanh:

• Nếu như nộp qua người đang sử dụng các lao động: Hồ sơ sẽ gồm tờ khai đăng ký thực hiện tham gia BHXH của người đang sử dụng lao động kèm theo các danh sách về người lao động đang tham gia BHXH.
• Nếu như chủ hộ kinh doanh tự nộp: Bộ hồ sơ gồm tờ khai đăng ký tham gia BHXH.

Hiện nay, thì mẫu Tờ khai về việc tham gia bảo hiểm xã hội sẽ được quy định ở tại Mẫu TK1-TS ban hành kèm theo như Quyết định số 505/QĐ-BHXH năm 2020.

Để thực hiện các thủ tục đăng ký tham gia về bảo hiểm xã hội, anh/chị là chủ hộ kinh doanh có thể tới cơ quan BHXH quận/huyện nơi mà đang cư trú hoặc là đăng ký online thông qua trang dịch vụ công BHXH: https://dichvucong.baohiemxahoi.gov.vn. Lưu ý rằng: Hộ kinh doanh cần có được chữ ký số để có thể thực hiện nộp hồ sơ online trên ngay trang dịch vụ công.

Các câu hỏi thường gặp liên quan bảo hiểm xã hội dành cho hộ kinh doanh

Hộ kinh doanh đã có đầy đủ tuổi nghỉ hưu cần phải đóng BHXH bắt buộc từ ngày 01/07/2025 không?

Theo như quy định tại Khoản 7 Điều 2 thuộc Luật BHXH 2024, từ ngày 01/07/2025, trường hợp không thuộc vào đối tượng tham gia BHXH bắt buộc gồm:

…c) Đối tượng có quy định tại Điểm m với Điểm n Khoản 1 Điều này đã có đủ tuổi nghỉ hưu theo như quy định tại Khoản 2 thuộc Điều 169 của Bộ luật Lao động, ngoại trừ trường hợp thời gian thực hiện đóng bảo hiểm xã hội đang còn thiếu tối đa là 6 tháng được quy định ở tại Khoản 7 Điều 33 thuộc Luật này.

Trong đó, thì phần phí chủ hộ kinh doanh chính là đối tượng có quy định ở tại Điểm m Điều này. Do vậy, chủ hộ kinh doanh đã có đủ tuổi nghỉ hưu thì sẽ không thuộc vào đối tượng có tham gia BHXH bắt buộc, ngoại trừ trường hợp thời gian thực hiện đóng bảo hiểm xã hội đang còn thiếu tối đa là 6 tháng.

Chủ hộ kinh doanh đang thực hiện tham gia BHXH tại công ty khác thì có cần phải tham gia thêm về BHXH bắt buộc dành cho hộ kinh doanh nữa hay không?

Trường hợp mà chủ hộ kinh doanh đang còn làm việc cho công ty khác và đã thực hiện tham gia BHXH bắt buộc ở tại doanh nghiệp đang làm việc thì sẽ KHÔNG cần phải tham gia thêm về BHXH với lại tư cách là chủ hộ kinh doanh nữa.

Chủ của hộ kinh doanh đang thực hiện tham gia BHXH tự nguyện thực hiện đăng ký tham gia BHXH bắt buộc ra sao?

Chủ hộ kinh doanh nếu như từ tháng 7 năm 2025 mà đang thuộc vào đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, nếu muốn chấm dứt thực hiện đóng BHXH tự nguyện để thực hiện tham gia phần BHXH bắt buộc thì mọi người cần thực hiện thủ tục khai báo giảm (Hồ sơ chính là tờ khai TK1-TS) được gửi cho cơ quan BHXH hoặc là tổ chức dịch vụ thu nơi mà mọi người đang tham gia BHXH tự nguyện. Việc thực hiện bổ sung chủ hộ kinh doanh vào trong những nhóm đối tượng tham gia BHXH bắt buộc là từ ngày 01/07/2025 thì sẽ giúp cho chủ của hộ kinh doanh và phía người lao động hưởng đầy đủ những quyền lợi về BHXH theo như quy định.

Tham Khảo: Chế độ thai sản cho lao động nữ mới nhất 2025

Tham Khảo: Hướng dẫn cài đặt đăng ký VssID chi tiết có minh họa